Çfarë fshihet pas shpërthimit të raketës? Meksika kërcënon me padi Elon Musk

Presidentja e re e Meksikës, Claudia Sheinbaum, ka paralajmëruar se do të padisë kompaninë e Elon Musk, SpaceX, pas rënies së mbetjeve të një rakete në territorin meksikan, si pasojë e një shpërthimi gjatë një testimi në Teksas.
Ajo deklaroi se pas shpërthimit janë konstatuar ndotje dhe dëme të mundshme në shtetin meksikan të Tamaulipas, rreth 300 kilometra larg pikës së lëshimit të raketës.
Raketa “Starship 36”, pjesë e projektit ambicioz të Musk për dërgimin e njerëzve në hapësirë, shpërtheu më 19 qershor në objektin Starbase në jug të Teksasit, shumë pranë kufirit me Meksikën. Autoritetet lokale konfirmuan një “dështim katastrofik”, ndërsa mbetjet e shpërndara u përhapën edhe përtej kufirit.
Presidentja Sheinbaum tha se autoritetet po shqyrtojnë nëse janë shkelur ligjet ndërkombëtare për të ndërmarrë hapa ligjorë. Ajo u shpreh se po verifikohen distancat e sigurisë që kërkohen për lëshime të tilla, për të shmangur rreziqet për zonat urbane pranë kufirit.
Nga ana tjetër, SpaceX reagoi në platformën “X”, duke thënë se përpjekjet për të rimarrë mbetjet janë penguar nga “personat që kanë hyrë në mënyrë të paligjshme në pronat private”. Kompania shton se nuk ka asnjë rrezik për komunitetet përreth dhe se analizat e mëparshme kanë treguar se materialet nuk përbëjnë ndonjë kërcënim kimik apo toksik.
Megjithatë, ekspertët shprehen të shqetësuar për ndikimin që mbetjet hapësinore kanë në atmosferë dhe klimë.
Sipas një kimisteje atmosferike nga University College London, lëshimet e raketave çlirojnë kimikate që ndikojnë në shtresën e ozonit, si dhe grimca që ngrohin atmosferën. Raketa “Starship” përdor karburant të ri, metan të lëngshëm, për të cilin mungojnë ende matje të sakta për ndotjen që shkakton.
Ky nuk është rasti i vetëm që një mjet hapësinor sjell shqetësime në Tokë.
Në janar, një objekt 500 kg ra në një fshat në Kenia, ndërsa në mars, një raketë ruse krijoi një “shpërthim zanor” pranë brigjeve të Australisë. Sipas ekspertëve, rritja e industrisë hapësinore pa rregulla të qarta për ndotjen, po e kthen hapësirën në një rrezik të heshtur për mjedisin global.