Rreziku për sulme të mbështetura nga Rusia dhe Kina ndaj kabllove nënujore që mbajnë trafikun global të internetit pritet të rritet, paralajmëron një raport i kompanisë amerikane të sigurisë kibernetike Recorded Future.
Kabllot nënujore mbartin rreth 99% të trafikut ndërkontinental të të dhënave, duke i kthyer ato në objektiva të ndjeshme strategjikisht. Në 18 muajt e fundit janë shënuar disa incidente të dyshimta në Detin Baltik dhe rreth Tajvanit, të cilat sipas ekspertëve mund të jenë pjesë e një taktike për të krijuar presion pa përfshirje të drejtpërdrejtë ushtarake.
Sipas raportit, ndër incidentet më të rëndësishme janë:
-Prerja e dy kabllove nënujore mes Lituanisë dhe Suedisë në nëntor 2024, ngjarje që sipas hetimeve lidhet me një anije kineze që ka tërhequr gabimisht spirancën mbi kabllo.
-Një anije ruse që transportonte naftë shkaktoi dëme në kabllot mes Finlandës dhe Estonisë.
-Në ujërat pranë Tajvanit, një anije kineze ka prerë kabllot duke lëvizur në mënyrë të përsëritur sipër tyre në formë zig-zagu.
Në total, Recorded Future ka regjistruar 44 dëmtime kabllosh në 18 muajt e fundit. Rreth 25% janë shkaktuar nga “tërheqje spirancash”, ndërsa një e treta e rasteve mbeten me shkaqe të panjohura.
Raporti paralajmëron se nëse ndodhin sulme të koordinuara në disa kabllo njëherësh, mund të shkaktohen ndërprerje të gjata të internetit, veçanërisht në zonat ku mungojnë alternativa dhe ekspertiza për riparime të shpejta. Kjo taktikë, sipas analistëve, është e lehtë për t’u maskuar si aksident dhe mund të realizohet nga anije civile, duke e bërë të vështirë përgjegjësinë e drejtpërdrejtë.
Pikat më të prekshme janë vendet ishullore dhe rajonet me infrastrukturë të kufizuar, si Malta, Qipro dhe Irlanda, të cilat varen gati plotësisht nga kabllot nënujore për komunikimet ndërkombëtare.
Edhe pse incidentet në Detin Baltik dhe rreth Tajvanit janë ndër më të spikaturat politikisht, ndërprerjet më të rënda kanë ndodhur diku tjetër:
-Në Detin e Kuq në shkurt 2024, kur një raketë Houthi shkaktoi dëmtim të kabllove përmes një anijeje që humbi kontrollin.
-Në Afrikën Perëndimore, ku një rrëshqitje nënujore shkaktoi dëmtime të konsiderueshme.
-Në brigjet e Afrikës së Jugut në maj 2024 për shkak të një incidenti me kabllo tërhequr nga një anije.
Përballë këtyre rreziqeve, qeveritë perëndimore po rrisin masat e sigurisë. Mbretëria e Bashkuar ka paralajmëruar një rol të ri për Marinën Mbretërore për të mbrojtur infrastrukturën nënujore, përfshirë kabllot dhe tubacionet e energjisë.
