Papa i ardhshëm do të zgjidhet nga Kolegji i Kardinalëve, figurat më të larta të kishës katolike të emëruara nga Papa, të cilët do të shkojnë në Romë në ditët e ardhshme për mbledhjen e Konklavës. Emri vjen nga latinishtja “cum clave”, që do të thotë “me çelës”, që tregon procesin e mbyllur të zgjedhjes së Papës.
Ka më shumë se 250 kardinalë nga më shumë se 90 vende, por vetëm rreth 120 janë kardinalë elektorë (ata mbi 80 vjeç janë të përjashtuar). Dy të tretat e kardinalëve me mundësi zgjedhjeje janë emëruar nga Françesku në 10 vitet e fundit dhe kryesisht pasqyrojnë vizionin e tij për një kishë më gjithëpërfshirëse.
Pasi kardinalët mbërrijnë në Romë, zakonisht 15-20 ditë pas vdekjes së Papës, ata mblidhen nën tavanin e mrekullueshëm të pikturuar të Mikelanxhelos në Kapelën Sistine për të filluar diskutimet e tyre. Pasi deklarojnë fjalët “ekstra omnes” (të gjithë jashtë), duke iu referuar të gjithëve, përveç kardinalëve votues dhe një grushti zyrtarësh dhe mjekësh, dyert janë të kyçura.
Kardinalët betohen për fshehtësi absolute dhe nuk u lejohet asnjë kontakt me botën e jashtme gjatë kohëzgjatjes së procesit zgjedhor. Telefonat e tyre hiqen dhe nuk lejohen gazeta, televizion, letra apo mesazhe. Kapela Sistine sigurohet kundër pajisjeve të dëgjimit para dhe gjatë konklavës.
Kardinalët flenë dhe hanë në një bujtinë të ndërtuar për këtë qëllim, në shtëpinë e Shën Martës, pranë Kapelës Sistine, ku Papa Françesku ka jetuar për 12 vitet e fundit.
Konklava fillon me një kremtim masiv, pas së cilës fillon diskutimi dhe votimi. Votimet kryhen çdo ditë, në mëngjes dhe pasdite, derisa një kandidat të fitojë dy të tretat e shumicës.
Pas çdo 7 votimesh ka një ditë pushim për lutje dhe reflektim. Nëse pas 30 votimesh nuk ka një rezultat përfundimtar, kandidati do të zgjidhet me shumicë të thjeshtë. Konklava më e gjatë papale në historinë e fundit ishte ajo e vitit 1922, kur kardinalëve iu deshën 5 ditë për të zgjedhur udhëheqësin e tyre të ri.
Çdo mashkull i pagëzuar mund të zgjidhet si Papë, megjithëse një kardinal në shërbim mund të zgjidhet pa pengesë. Secilit zgjedhës i jepet një fletë votimi me fjalët “eligo in summum pontificem” (Unë zgjedh si pontif suprem) të shtypura në krye. Ata vendosin emrin e zgjedhjes së tyre, palosin kartën dhe e hedhin në një kupë.
Votimi është i fshehtë, por kjo nuk do të thotë se procesi është i imunizuar nga fraksionet, intrigat dhe lobimet.
Pas çdo raundi votimi, kartat e votimit digjen. Zjarrit i shtohen edhe disa kimikate për ta bërë tymin të zi ose të bardhë. Tymi i zi që del nga oxhaku 60 këmbë tregon një rezultat jo përfundimtar; tymi i bardhë i shpall botës se është zgjedhur një Papë i ri.
Kandidati që zgjidhet fillimisht pyetet nëse e pranon zgjedhjen dhe nëse po, cilin emër zgjedh të marrë si Papë. Kardinalët zotohen se do t’i binden Papës së ri, i cili çohet në Dhomën e Lotëve ngjitur për t’u veshur me një kasollë të bardhë me kapak kafke dhe pantofla të kuqe. Tre komplete veshjesh në madhësi të ndryshme janë bërë paraprakisht gati nga rrobaqepësit e Vatikanit.
Dekani i kardinalëve shkon në ballkonin kryesor të Bazilikës së Shën Pjetrit, para së cilës mblidhen mijëra besimtarë katolikë dhe turistë. Dekani duhet të deklarojë: “Annuntio vobis gaudium magnum: Habemus papam” – “Ju njoftoj me shumë gëzim: Kemi një Papë”.
